Σάββατο, 31 Οκτωβρίου 2015

ΑΡΧΙΠΕΛΑΓΟΣ ΓΚΟΥΛΑΓΚ

                                                                                                                   



Μια απέραντη τοιχογραφία του συστήματος των φυλακών και των στρατοπέδων στην πρώην Σοβιετική Ένωση από το 1918 ώς το 1956, και κυρίως κατά τη σταλινική περίοδο, ένα σύγχρονο έπος όπου η αβάσταχτη σκληρότητα των περιγραφών μετριάζεται συχνά από το χιούμορ, τα αυτοβιογραφικά κεφάλαια εναλλάσσονται με μεγάλους ιστορικούς πίνακες, και μέσα από όλα αυτά προβάλλει η τραγική μοίρα εκατομμυρίων ανθρώπων. Ένα βιβλίο που σφράγισε τον 20ό αιώνα.


Ο όρος Γκουλάγκ, ακρωνύμιο των ρωσικών λέξεων Glavnoye Upravleniye ispravitelno-trudovyh Lagerey (Γενική Διεύθυνση Αναμορφωτικών Στρατοπέδων Εργασίας), δηλώνει το σύστημα των σοβιετικών στρατοπέδων εργασίας στο οποίο, στο αποκορύφωμα της ανάπτυξής του κατά τη δεκαετία του 1930, είχαν εγκλειστεί εκατομμύρια άνθρωποι. Εκτός από τους χωρικούς που είχαν συλληφθεί κατά την κολεκτιβοποίηση, αυτοί που στέλονταν στο γκουλάγκ ήταν διαφωνούντες διανοούμενοι, μέλη εθνικών ομάδων ύποπτα για έλλειψη νομιμοφροσύνης, μέλη φατριών που είχαν χάσει τη δύναμή τους στους κόλπους του Κομμουνιστικού Κόμματος της ΕΣΣΔ, ταξιδιώτες κατηγορούμενοι για συνωμοσία με ξένες κυβερνήσεις όσο βρίσκονταν στο εξωτερικό, ύποπτοι για σαμποτάζ, ακόμη και οι Σοβιετικοί αιχμάλωτοι πολέμου που επέστρεψαν στη χώρα μετά το 1946. Οι κρατούμενοι γέμισαν τα γκουλάγκ σε τρία κυρίως κύματα: το 1929-1932, τα πρώτα χρόνια του πενταετούς προγράμματος· το 1936-1938, όταν οι εκκαθαρίσεις του Στάλιν βρίσκονταν στη μεγαλύτερή τους έξαρση, και τα πρώτα χρόνια αμέσως μετά τον Β Παγκόσμιο Πόλεμο.


Ο Σολζενίτσιν αναφέρει ότι "περίπου σαράντα με πενήντα εκατομμύρια άνθρωποι κλείστηκαν στο Αρχιπέλαγος με βαριές ποινές". Κατά τη μετασταλινική περίοδο της "φιλελευθεροποίησης" το γκουλάγκ διαλύθηκε, και τις αρμοδιότητές του τις απορρόφησαν διάφορες υπηρεσίες που συγκεντρώθηκαν σε έναν νέο οργανισμό, τη Γενική Διεύθυνση Αναμορφωτικών Κέντρων Εργασίας.


Ο ίδιος ο Σολζενίτσιν έχει αποκαλέσει το Αρχιπέλαγος Γκουλάγκ το "κύριο" έργο του, προτάσσοντάς το έναντι των άλλων μεγάλων μυθιστορημάτων του που εδραίωσαν τη συγγραφική του φήμη και του εξασφάλισαν το Βραβείο Νομπέλ.


Το "χρέος της μνήμης" τον κινεί να συγγράψει ένα ντοκουμέντο για τους δεσμώτες ενός συστήματος εξουσίας που βασίζει τη διαιώνισή του στη στέρηση της ελευθερίας και στον αφανισμό του "εσωτερικού εχθρού". "Η περιοχή του ποταμού Κολύμα ήταν το μεγαλύτερο και το πιο φημισμένο νησί, ο πόλος της απανθρωπιάς αυτής της καταπληκτικής χώρας Γκουλάγκ, που η γεωγραφία την έχει κομματιάσει σε αρχιπέλαγος, αλλά η ψυχολογία την αλυσόδεσε σε ήπειρο -μιας χώρας σχεδόν αθέατης, σχεδόν ανεπαίσθητης, όπου και κατοικούσε ο λαός των Ζεκ [κρατουμένων]."


Τόμος ΙΙ

Στον δεύτερο τόμο (Μέρη ΙΙΙ – IV), που παρουσιάζεται για πρώτη φορά στα ελληνικά, ο Σολζενίτσιν επικεντρώνεται στα στρατόπεδα καταναγκαστικής εργασίας, αυτόν τον τρομακτικό μηχανισμό, ένα σύστημα σύγχρονης δουλοπαροικίας, που άλεσε στα σωθικά του εκατομμύρια ανθρώπινες ψυχές. Σκληρότητα, ειρωνεία, ωμότητα, λυρισμός, χιούμορ, αυτοϋπονόμευση, εμβάθυνση στον ψυχισμό, στα ιδεολογικά, κοινωνικά, ψυχολογικά κίνητρα που διαμορφώνουν τη στάση του ανθρώπου απέναντι στους άλλους και στον ίδιο του τον εαυτό: το Αρχιπέλαγος Γκουλάγκ 2 είναι μια δυσπρόσιτη κορυφή στην ιστορία, της παγκόσμιας λογοτεχνίας, ένα κλασικό έργο που παραμένει ανατριχιαστικά επίκαιρο, ως ανατομία της σχέσης ανάμεσα στον άνθρωπο και στην κτηνώδη εξουσία. 


Ο Γκόρκι και οι εκτοπισμένοι 

Το απόσπασμα που ακολουθεί περιγράφει την επίσκεψη στα γκουλάγκ για προπαγανδιστικούς λόγους ενός πολύ αγαπημένου στο καθεστώς συγγραφέα, Μαξίμ Γκόρκι (1868-1936), ιδρυτή του σοσιαλιστικού ρεαλισμού, συγγραφέα βιβλίων όπως «Η μάνα» ή «Οι μικροαστοί», που ήταν σαν ευαγγέλια του σταλινισμού 

«Η συκοφαντία είναι συκοφαντία, αλλά το αποτέλεσμα ήταν αναπάντεχο! Η επιτροπή της Πανενωσιακής Κεντρικής Εκτελεστικής Επιτροπής υπό την προεδρία «της συνείδησης του κόμματος» συντρόφου Σολτς πήγε να μάθει τι συμβαίνει εκεί, στα νησιά Σολοβκί (δεν ήξεραν τίποτα, βλέπετε!). Αλλωστε, η επιτροπή επιθεώρησε μόνο τις περιοχές κατά μήκος της σιδηροδρομικής γραμμής του Μούρμανσκ, αλλά και πάλι δεν έκανε καμιά αλλαγή. Θεωρήθηκε σωστό να σταλεί στο νησί – όχι, να ζητηθεί να πάει! – ο μεγάλος προλεταριακός συγγραφέας Μαξίμ Γκόρκι που μόλις είχε επιστρέψει στην προλεταριακή πατρίδα. Η δική του μαρτυρία θα αποτελέσει στο μέλλον την καλύτερη απόδειξη εναντίον αυτής της άθλιας παραχάραξης της αλήθειας που εκπορεύεται από το εξωτερικό. 


Οι περιρρέουσες φήμες έφτασαν μέχρι τα νησιά Σολοβκί – σφίχτηκαν οι καρδιές των κρατουμένων, ανησύχησαν οι φρουροί. Θα πρέπει να γνωρίζει κανείς τους κρατούμενους προκειμένου να κατανοήσει τις προσδοκίες τους! Στη φωλιά της αδικίας, της αυθαιρεσίας και της σιωπής έρχεται πετώντας το γεράκι και το πουλί της καταιγίδας! Ο καλύτερος Ρώσος συγγραφέας! Αυτός θα τους δείξει! Αυτός θα τους δώσει ένα μάθημα! Να, ο πατερούλης θα μας υπερασπιστεί! Περίμεναν τον Γκόρκι σχεδόν σαν την γενική αμνηστία! […] 


Ο διάσημος συγγραφέας κατέβηκε στην προκυμαία στο Λιμάνι της Ευλογίας. Μαζί τους ήταν η αρραβωνιαστικιά του, φορώντας δερμάτινα ρούχα (μαύρο δερμάτινο καπέλο, δερμάτινο μπουφάν, δερμάτινο παντελόνι και ψηλές στενές δερμάτινες μπότες) – ζωντανό σύμβολο της Γενικής Πολιτικής Διεύθυνσης, η οποία πηγαίνει χέρι με χέρι με την ρωσική λογοτεχνία. 


Επισκέφτηκαν το αναμορφωτήριο ανηλίκων. Τι πολιτισμένα! – το κάθε παιδί σε ξεχωριστό κρεβάτι με στρώμα. Ολα στριμώχνονται για να δουν, όλα είναι ευχαριστημένα. Ξαφνικά όμως ένας δεκατετράχρονος λέει: «Ακουσε, Γκόρκι! Ολα όσα βλέπεις είναι ψεύτικα. Θέλεις να μάθεις την αλήθεια; Θέλεις να σου την πω;» Ναι, έγνεψε ο συγγραφέας. Ναι, θέλει να μάθει την αλήθεια. (Αχ, πιτσιρικά, γιατί χάλασες την με τόσους κόπους αποκτηθείσα ευδαιμονία του λογοτέχνη – πατριάρχη; Εχει παλάτι στη Μόσχα, αγροικία έξω από τη Μόσχα…) Εκείνος διέταξε να βγουν έξω όλοι – και τα παιδιά και οι συνοδοί του μέλη της Γενικής Πολιτικής Διεύθυνσης – και τότε ο πιτσιρικάς επί μιάμιση ώρα διηγήθηκε τα πάντα στον σεβάσμιο γέροντα. Ο Γκόρκι βρήκε από το παράπηγμα κλαίγοντας. Του παραχώρησαν μια άμαξα για να πάει να δειπνήσει στο σπίτι του διοικητή του στρατοπέδου. Τα παιδιά τα οδήγησαν πίσω στο παράπηγμα: «Του είπες για τους διοικητές;» – «Του είπα!» – «Για τα κονταρόξυλα του είπες;» – «Του είπα!» – «Για το ότι οι άνθρωποι παίρνουν τη θέση των αλόγων στα κάρα του είπες;» – «Του είπα!» «Για το πώς πέφτουν από τη σκάλα; … Για τα τσουβάλια; … Για το ξενύχτι στην παγωνιά; …» Ολα, όλα, όλα τα είπε ο φιλαλήθης πιτσιρικάς!!! 
Δεν γνωρίζουμε ούτε καν ποιο ήταν το όνομά του. 
Στις 22 Ιουνίου, μετά τη συζήτηση που είχε με τον πιτσιρικά, ο Γκόρκι σημείωσε τα παρακάτω στο «Βιβλίο εντυπώσεων», που έφτιαξαν γι” αυτή ειδικά την περίπτωση: 
«Δεν είμαι σε θέση να διατυπώσω τις εντυπώσεις μου με λίγες λέξεις. Δεν θέλω, αλλά ντρέπομαι κιόλας (!) μην τυχόν και υποπέσω σε κοινότυπα εγκώμια για την αξιοθαύμαστη ενεργητικότητα των ανθρώπων, οι οποίοι αποδείχτηκαν ακάματοι και οξυδερκείς φρουροί της επανάστασης και, συνάμα, είναι εξαιρετικά τολμηροί δημιουργοί του πολιτισμού». 
Στις 23 του μηνός ο Γκόρκι αναχώρησε. Λίγο μετά τον απόπλου του ατμόπλοιου εκτέλεσαν τον πιτσιρικά. (Εγκάρδιος! Γνώστης των ανθρώπων! – πώς δεν σκέφτηκε να πάρει τον πιτσιρικά μαζί του;!)». (Απόσπασμα από το Κεφ. 2 «Το Αρχιπέλαγος αναδύεται από τα βάθη της θάλασσας»). 


Τι ζητούσε ο Μανώλης Γλέζος στη Μόσχα 

«Ο Μανώλης Γλέζος «στη φωτεινή και γεμάτη πάθος ομιλία του διηγήθηκε στους σοβιετικούς συγγραφείς για τους συντρόφους τους που σαπίζουν στις φυλακές της Ελλάδας. 
Αντιλαμβάνομαι ότι με την αφήγησή μου σφίχτηκαν οι καρδιές σας. Δεν το έκανα επίτηδες. Θέλω οι καρδιές σας να χτυπούν για εκείνους που σαπίζουν στη φυλακή… Υψώστε τη φωνή σας για την απελευθέρωση των Ελλήνων πατριωτών». 
Κι εκείνες οι τετραπέρατες φαλάκρες, φυσικά, τις ύψωσαν! Βλέπετε, στην Ελλάδα σάπιζαν δυο δεκάδες κατάδικοι! Ισως και ο ίδιος ο Μανώλης να μην καταλάβαινε την ξεδιαντροπιά του καλέσματός του, ίσως στην Ελλάδα να μην υπάρχει αυτή η παροιμία: 
«Τι στεναχωρεί τους ανθρώπους όταν στο σπίτι κλαίνε με λυγμούς;» 
Σε διάφορα σημεία της χώρας μας συναντάμε τέτοια έργα τέχνης: ένα γύψινο φύλακα με ένα σκυλί, που κοιτάζει μπροστά, σα να θέλει να πιάσει κάποιον. Στην Τασκένδη ένα τέτοιο άγαλμα βρίσκεται μπροστά στη σχολή του Λαϊκού Κομισαριάτου Εσωτερικών Υποθέσεων, ενώ στο Ριαζάν είναι το σύμβολο της πόλης, το μοναδικό μνημείο που συναντά κανείς όταν έρχεται από την πλευρά του Μιχαήλοφ. Κι εμείς δεν αναριγούμε από αποστροφή, έχουμε συνηθίσει να αντιμετωπίζουμε ως κάτι το φυσιολογικό αυτές τις φιγούρες, που δηλητηριάζουν τα σκυλιά εναντίον των ανθρώπων. Εναντίον μας».

Το έργο του  Σολζενίτσιν  ''ΑΡΧΙΠΕΛΑΓΟΣ ΓΚΟΥΛΑΓΚ'' μπορείτε να το βρείτε εδώ και εδώ

Παρασκευή, 30 Οκτωβρίου 2015

Louis-Ferdinand CÉLINE - ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗΝ ΑΚΡΗ ΤΗΣ ΝΥΧΤΑΣ



Κορυφαίος πεζογράφος του εικοστού αιώνα, ο Σελίν (κατά κόσμον, Λουί-Φερντινάν-Ωγκύστ Ντετούς) γεννιέται το 1894 στο Παρίσι. Το 1912, κατατάσσεται εθελοντικά στο πεζικό, όπου τον προλαβαίνει ο Πρώτος Παγκόσμιος Πόλεμος. Τον Σεπτέμβριο του 1914, τραυματίζεται, παρασημοφορείται και αποστρατεύεται. Εργάζεται στο Καμερούν και επιστρέφοντας σπουδάζει ιατρική στη Ρεν. Συμμετέχει για λογαριασμό της Κοινωνίας των Εθνών σε υγιειονολογικές αποστολές στην Αμερική, την Αφρική και την Ευρώπη, προτού εγκατασταθεί ως γιατρός στο Παρίσι.
Το 1932, εκδίδει το αριστουργηματικό Ταξίδι στην άκρη της νύχτας που προκαλεί σκάνδαλο και στέφεται με απαραμείωτη επιτυχία. Εννέα ακόμα μυθιστορήματα (Θάνατος επί πιστώσει, Μακελειό, Από τον ένα πύργο ο άλλος, Βορράς, κ.ά.) επισφραγίζουν την ιδιοφυή καινοτομία του.

Η αντισημιτική και φιλοναζιστική στάση του τον αναγκάζει να καταφύγει το 1944 στη Γερμανία και εν συνεχεία στην Κοπεγχάγη, όπου φυλακίζεται για ένα διάστημα και όπου παραμένει μια εξαετία, εν αναμονή της δίκης του στη Γαλλία επ’ εσχάτη προδοσία. Το 1951, αμνηστεύεται και αποσύρεται στο παρισινό Μεντόν, συνεχίζοντας να συγγράφει έως το θάνατό του, το 1961.


Από τις εκδόσεις της Εστίας κυκλοφορεί το Ταξίδι στην άκρη της νύχτας, σε μετάφραση Σεσίλ Ιγγλέση Μαργέλλου

Αποσπάσματα του έργου:  

Υπάρχουν σε αυτόν τον κόσμο δύο καλοί τρόποι να ψοφήσει ο φτωχός: είτε απ' την απόλυτη αδιαφορία των ομοίων του εν καιρώ ειρήνης είτε απ' το ανθρωποκτόνο πάθος των ιδίων εν καιρώ πολέμου. Άμα βαλθούν να σκέφτονται εμάς, οι μάγκες, είναι αμέσως για να μας βασανίσουν, και τίποτε άλλο. Μόνο καταματωμένοι παρουσιάζουμε ενδιαφέρον για τα καθάρματα! (σελ.103) 

Το μόνο που ξέρει ο κόσμος είναι να σε σκοτώνει, σαν τον κοιμισμένο είναι ο κόσμος που σε πλακώνει στον ύπνο του , όπως σκοτώνει ο κοιμισμένος τους ψύλλους του. Να ένας ηλίθιος τρόπος να πεθάνεις, έλεγα μέσα μου, όπως όλος ο κόσμος , δηλαδή. Η εμπιστοσύνη στους ανθρώπους είναι ήδη λιγάκι θάνατος. (σελ. 215)

Παραδίνεσαι στον θόρυβο όπως παραδίνεσαι στον πόλεμο. Αφήνεσαι στις μηχανές με τις τρείς ψωροϊδέες που παραδέρνουν ακόμη πάνω ψηλά, πίσω από το κούτελο. Πάει τελείωσε. Ό,τι κοιτάς οπουδήποτε, ό,τι αγγίζει το χέρι, είναι τώρα σκληρό. Κι ό,τι καταφέρνεις ακόμη να θυμηθείς είναι άκαμπτο σαν σίδερο κι άνοστο πιά μες στην σκέψη.
Γεράσαμε φριχτά μονομιάς.

Πρέπει να καταργηθεί η έξω ζωή, να γίνει ατσάλι, κάτι χρήσιμο. Δεν την αγαπούσαμε αρκετά όπως ήταν, γι' αυτό. Πρέπει να γίνει αντικείμενο λοιπόν, στερεό, έτσι έχει ο Κανόνας. (σελ.271)

Με λίγα λόγια όσο είσαι στον πόλεμο, λές πως θα 'ναι καλύτερη η ειρήνη, κι έπειτα πιπιλάς αυτήν την ελπίδα σαν καραμέλα, κι έπειτα είναι σκατά και απόσκατα. Δεν τολμάς να το πείς στην αρχή, μην τυχόν και αναγουλιάσει κανένας. Το παίζεις καλό παιδί, κοντολογίς. Κι έπειτα, μιάν ωραία πρωία, καταλήγεις παρ' όλα αυτά να το ξεράσεις μπροστά σε όλον τον κόσμο. Έχεις βαρεθεί να τσαλαβουτάς στον βόθρο . Μα τότε ο κόσμος σε βρίσκει υπερβολικό. Και τέρμα. (σελ.281)

Τί τρελοκομείο η στερημένη ζωή! Μια τάξη είναι η ζωή, κι η πλήξη είναι ο παιδονόμος της, που διαρκώς σε κατασκοπεύει. πρέπει πάση θυσία να μοιάζεις απασχολημένος με κάτι πολύ συναρπαστικό, ειδάλλως πλακώνει και σου ροκανίζει το μυαλό. ΄Οταν η μέρα δεν είναι τίποτα άλλο από ένα σκέτο εικοσιτετράωρο, δεν υποφέρεται. Μια μακριά, σχεδόν αβάσταχτη ηδονή πρέπει να είναι η μέρα, μία μακριά συνουσία, θες δε θες.

Σου κατεβαίνουν λοιπόν σιχαμερές σκέψεις, όσο σ' αποβλακώνει η ανάγκη, όσο μέσα στο κάθε σου δευτερόλεπτο στριμώχνεται ένας πόθος για χίλια άλλα πράγματα, ένας πόθος για αλλού. (σελ.415)

[...] Βυθίζεσαι , τρομάζεις στην αρχή μες στην νύχτα, μα θες παρ' όλα αυτά να καταλάβεις, και τότε δεν εγκαταλείπεις πια τα βάθη. Είναι, όμως, πολλά τα πράγματα που πρέπει να καταλάβεις ταυτόχρονα. Κι είναι πολύ σύντομη η ζωή. Δεν θες να αδικήσεις κανέναν. Έχεις ενδοιασμούς, διστάζεις να τα κρίνεις όλα μονομιάς και προπαντός φοβάσαι μην αναγκαστείς να πεθάνεις ενόσω διστάζεις, γιατί τότε θα 'χεις έρθει τζάμπα στην ζωή. Ό,τι χειρότερο. (σελ.446)


Ο Σελίν καταδικάστηκε σε θάνατο από την ''αντίσταση'' για τρία αντισημιτικά έργα που έγραψε καθώς και για τις φιλοναζιστικές του ιδέες! 

"Εγώ, αν ήμουν δικτάτορας, θα πέρναγα άλλον νόμο, έναν ακόμα και θα ήταν ο τελευταίος. Πρώτον, όλοι οι Εβραίοι σ' αυτή τη χώρα, με την κήρυξη του πολέμου, ηλικίας 17-60 ετών, μισο-Εβραίοι, Εβραίοι κατά το ένα τέταρτο, διασταυρωμένοι, παντρεμένοι με Εβραίες, μασόνοι, θα στέλνονται αποκλειστικά στις μονάδες πεζικού που μάχονται στην πρώτη γραμμή. Κάθε παράβαση του νόμου θα τιμωρείται με θανατική ποινή. Οπότε, όλοι οι Εβραίοι στην πρώτη γραμμή κανένα προνόμιο και οι τραυματίες τους δε θα μεταφέρονται. Θα γίνουν καλά στο μέτωπο ή θα ψοφήσουν εκεί αν χρειαστεί. Δεν πρέπει να εμπιστεύεσαι τους Εβραίους ακόμα κι όταν είναι νεκροί".

Κλείνουμε με τα λόγια της μεταφράστριας: «…Διαβάζουμε το Σελίν, γιατί είναι ο σκοτεινός ήλιος γύρω απ’τον οποίο περιστρέφονται σαν φασματικοί πλανήτες τα δράματα, οι φάρσες, οι οιμωγές και οι σιωπές του 20ου αιώνα, που είναι και ο 21ος. Τον διαβάζουμε γιατί αναγνωρίζουμε στην εκθαμβωτική πρόζα του την τραγική ανθρώπινη συνθήκη μας και γιατί μας καταδικάζει να της γελάμε κατάμουτρα….»

Πέμπτη, 29 Οκτωβρίου 2015

ΠΑΙΔΙ 44, ένα διαφορετικό βιβλίο, μια διαφορετική ταινία





Το Παιδί 44 είναι μια συγκλονιστική ιστορία που διαδραματίζεται στη Σοβιετική Ένωση, επί Στάλιν. Πρόκειται για ένα αστυνομικό μυθιστόρημα, το πρώτο του συγγραφέα Τομ Ρομπ Σμιθ, με στοιχεία πολιτικού θρίλερ: βρισκόμαστε στο 1953, και ο λαός δεν πρέπει να τολμήσει να πιστέψει ότι υπάρχει έγκλημα στη Σοβιετική Ένωση, αφού ο κομμουνισμός δήθεν το έχει εξαλείψει και δεν επιτρέπει τέτοιου είδους «καπιταλιστικές παρεκτροπές». Παρ’ όλ’ αυτά κυκλοφορεί ελεύθερος ένας τρομερός δολοφόνος παιδιών. Το πρώτο θύμα είναι ένα αγόρι, του οποίου το πτώμα βρίσκεται πάνω στις σιδηροδρομικές γραμμές στη Μόσχα. Ο αξιωματικός Λέο Ντεμίντοφ, ήρωας πολέμου, αναλαμβάνει την υπόθεση όταν γίνεται γνωστό ότι η οικογένεια του θύματος «ψιθυρίζει» ότι πρόκειται περί δολοφονίας. Όμως οι προϊστάμενοί του στο Υπουργείο Κρατικής Ασφάλειας - το υπεύθυνο για την επιβολή του νόμου και γνωστό για τη βαναυσότητά του - τον διατάσσουν να αγνοήσει αυτήν την πληροφορία και να πιστοποιήσει ότι επρόκειτο περί ενός «τρομερού ατυχήματος». Υπακούει, αφού γι’ αυτόν πάνω από όλα, μέχρι αυτή τη στιγμή, είναι η πίστη και η αφοσίωσή του στο Κόμμα. Υπακούει χωρίς να σκεφθεί τίποτα, όπως υπάκουε στα πάντα μέχρι τότε, στο ποιους θα ανακρίνει, πόσο σκληρά θα τους ανακρίνει, σε ποιο συμπέρασμα θα καταλήξει, αφού η πίστη του στο Κόμμα ήταν τυφλή. Όμως δεν μπορεί ούτε ο ίδιος, όσο πιστός κι αν είναι, να ξεφύγει από τη μοίρα του σοβιετικού «πολίτη», τη μοίρα που του επιβάλλει να στραφεί κατά των αγαπημένων του… Ο Λέο διατάσσεται να παρακολουθήσει τη γυναίκα του, διότι είναι «ύποπτη». Υπακούει. Στο σταλινικό καθεστώς τα διλήμματα που τίθενται στον λαό είναι σκληρά: παρακολούθηση, ακόμη και προδοσία των αγαπημένων ή γκουλάγκ.. Όταν φθάνει η ώρα όμως για τον Λέο να προδώσει τη γυναίκα του δεν το κάνει κι εδώ αρχίζει η εσωτερική του σύγκρουση αλλά και η σύγκρουση με το καθεστώς, ένα καθεστώς το οποίο θεωρεί ότι το να ονειρεύεσαι κάτι διαφορετικό συνιστά το απόλυτο ιδεολογικό έγκλημα..



Ο Λέο πέφτει σε δυσμένεια και μετατίθεται, ουσιαστικά εξορίζεται, σε μια επαρχιακή πόλη στα βάθη των Ουραλίων και εκεί ,αφού διαπιστώνει ότι οι φόνοι παιδιών συνεχίζονται, μαζί με τη γυναίκα του Ράισα αποδύονται στο κυνήγι του κατά συρροή δολοφόνου, παρακούοντας τη διαταγή του Υπουργείου αλλά και την επιβληθείσα πεποίθηση ότι «στην κομμουνιστική Σ. Ένωση δεν μπορεί να υπάρχει έγκλημα». Αυτό τους καθιστά «εχθρούς του καθεστώτος»….



Ο συγγραφέας εμπνεύστηκε από μία πραγματική ιστορία, μεταγενέστερη του χρόνου στον οποίο εκτυλίσσεται η δική του ιστορία, από την  υπόθεση Τσικατίλο, ενός κατά συρροή δολοφόνου παιδιών και εφήβων, που έγινε γνωστός και ως ο «χασάπης του Ροστόφ». Ο Τσικατίλο, άρχισε να σκοτώνει από το 1978 και έως και το 1990 διέπραξε 56 τουλάχιστον φόνους. Τα θύματα ήταν κατακρεουργημένα και υπήρχαν και σημάδια κανιβαλισμού.. Αν και συνελήφθη δύο φορές μέσα σε αυτό το χρονικό διάστημα και τα αποδεικτικά στοιχεία εις βάρος του ήταν ακλόνητα, το γεγονός ότι ήταν πιστό μέλος του Κόμματος σε συνδυασμό με την προαναφερθείσα πεποίθηση – «στον κομμουνισμό δεν υπάρχει έγκλημα» - είχε ως αποτέλεσμα να αφεθεί ελεύθερος και να συνεχίσει να σκοτώνει. Μετά την κατάρρευση του κομμουνιστικού καθεστώτος, συνελήφθη, το 1992 δικάστηκε και εκτελέστηκε το 1994. Η περίφημη ταινία «Citizen X» αναφέρεται σ’ αυτήν ακριβώς την υπόθεση. 



Το «Παιδί 44» έχει αποσπάσει πολύ θετικές κριτικές, προτάθηκε για δεκαεπτά βραβεία και κέρδισε τα επτά, ενώ τα δικαιώματα για την κινηματογραφική μεταφορά του έχουν αγοραστεί από τον Ρίντλεϊ Σκοτ. Αποτελεί το πρώτο μέρος μιας τριλογίας: το δεύτερο είναι το μυθιστόρημα The Secret Speech, που κυκλοφόρησε στη Βρετανία το 2009 και το τρίτο το Agent 6 που κυκλοφόρησε στη Βρετανία τον Ιούλιο του 2011. 

Για το «Παιδί 44» έγραψαν:

«Υπάρχουν φορές, δυστυχώς λιγοστές, που από τις πρώτες σελίδες ενός βιβλίου νιώθεις ότι βρίσκεσαι μπροστά σε ένα μείζον έργο. Το Παιδί 44 είναι ένα από αυτά. δε θα το ξεχάσω ποτέ, ούτε την απίστευτη ιστορία που αφηγείται ούτε και τον Πάβελ και τον Αντρέι».
Yves Grannonio, Librairie du Château, Brie-Comte-Robert

«Ένα εξαιρετικό ατμοσφαιρικό θρίλερ. Έχει όλες τις προϋποθέσεις για να κάνει μεγάλη επιτυχία, ακόμη και πριν από την ταινία του Ρίντλεϋ Σκοτ!»
The Bookseller

«Ένα θρίλερ υποψήφιο για το Βραβείο Booker; Κι όμως, πρόκειται για ένα απίστευτα καλογραμμένο βιβλίο και μια καταπληκτική ιστορία!»
The Guardian

«Από τις πρώτες κιόλας σελίδες αποκαλύπτονται το ταλέντο και η κλάση του συγγραφέα. Το βιβλίο μεταφέρει τον αναγνώστη πίσω στις σκοτεινές ημέρες της μεταπολεμικής Σοβιετικής Ρωσίας και τον παρασύρει ανελέητα στην άκρως ατμοσφαιρική και συναρπαστική ιστορία του».
Raymond Khoury

«Ένα αληθινά εκπληκτικό ντεμπούτο. Ένα σπάνιο κράμα θαυμαστής οξυδέρκειας, εξαίρετης γραφής και μια ευχάριστα πρωτότυπη ιστορία… Το Παιδί 44 ανήκει σε μια ολωσδιόλου δική του κατηγορία».
Nelson DeΜille

Αξίζει να σημειωθεί ότι η Ρωσία απαγόρευσε την προβολή της ομώνυμης ταινίας που βασίστηκε στο βιβλίο. Η ταινία εκφράζει, επίσης, την ολοένα αυξανόμενη διαφορετική προσέγγιση σ' ό,τι παρουσιάστηκε ως "αλήθεια" και ως "ψέμμα" μετά τον Β'Ππ.

 CHILD 44 TRAILER (GREEK SUBS)



Το βιβλίο ''ΠΑΙΔΙ 44'' μπορείτε να το βρείτε εδώ


Σάββατο, 24 Οκτωβρίου 2015

Συνομιλίες με τον καθηγητή Υ



Louis-Ferdinand Céline

"Η αλήθεια, να, απλούστατα, το βιβλιοπωλείο περνάει σοβαρότατη κρίση αναδουλειάς. Μην μπας και πιστέψτε ούτε μηδενικό απ' τα τάχα μου 100.000 αντίτυπα! 40.000!... ακόμα και 400!... παπαραμύθια! Αλί!... Αλί!... Μόνο τα αισθηματικά ρομάντζα... και πολλά λέω!... κρατάν λίγο τα μπόσικα!... και κάπως η "μαύρη σειρά"... κι η "πτωματί"... Στην πραγματικότητα, δεν πουλάν πια τίποτα... είναι σοβαρό!... ο κινηματογράφος, η τηλεόραση, οι οικιακές συσκευές, το σκούτερ, τ' αμάξι 2, 4, 6 ίππων κάνουν φοβερή ζημιά στο βιβλίο... όλα "με δόσεις", φαντάζεστε! και τα "γουικέντ"!... κι οι ωραίες διακοπούλες ανά δι-τρίμηνο!... κι οι Κρουαζιέρες Λολολούλου!... έχετε γεια μικρά βαλλάντια!... βλέπε χρέη!... μήτε σάλιο διαθέσιμο!... και μετά σου λέει ν' αγοράσεις βιβλίο!.."


''Δεν είναι μυθιστορήματα αυτά που δημοσιεύουν. Είναι κατεβατά σχολικών τιμωριών. Κατεβατά σαρκαστικά, κατεβατά προυστικά, κατεβατά αρχαιολογικά, κατεβατά νομπελικά...'' 

''Η νεολαία είναι έτοιμη να χάψει οτιδήποτε. Η νεολαία γουστάρει την απάτη, όπως τα κουτάβια γουστάρουν τα ξύλα, τάχα μου κόκαλα, που τους πετάνε και κείνα τρέχουν ξωπίσω τους...'' 

''Οι πλούσιοι... Σε διαμελίζουν για οφειλή είκοσι πέντε λεπτών, μα το τελευταίο τσουλάκι τούς ξαφρίζει εκατομμύρια άνευ δυσκολίας...''


Το 1955, ο Σελίν δημοσιεύει τις φανταστικές "Συνομιλίες με τον καθηγητή Υ", υπακούοντας, όπως διατείνεται, στον εκδότη του Γκαστόν Γκαλλιμάρ, που του ζητά να βγει απ' την "αφάνεια", για να αναγνωριστεί η ιδιοφυΐα του και να αυξηθούν οι πωλήσεις των βιβλίων του. Σ' αυτό το μικρό αριστούργημα θηριώδους σαρκασμού, σπάνιας διορατικότητας και εκθαμβωτικής μαεστρίας, ο μυθικός συγγραφέας ξεκαθαρίζει τους λογαριασμούς του με τους αναγνώστες, τους εκδότες, τους δημοσιογράφους, τις Ακαδημίες, τις βραβεύσεις, τους ομοτέχνους του, τη νεολαία, τη μοντέρνα τέχνη και με όλο το κιτς της μαζικής κουλτούρας, ενώ ταυτόχρονα δίνει τα κλειδιά του μυθικού "συγκινησιακού ύφους" του, υπογράφοντας την ποιητική διαθήκη του.  

Τρίτη, 20 Οκτωβρίου 2015

Το ιερό και το βέβηλο



Το υποσυνείδητο προμηθεύει ασταμάτητα το σύγχρονο άνθρωπο με αμέτρητα σύμβολα και κάθε σύμβολο έχει να μεταφέρει ένα συγκεκριμένο μήνυμα, να φέρει εις πέρας μια συγκεκριμένη αποστολή, η οποία σκοπεύει στο να προστατεύσει ή να επαναφέρει την ψυχική του ισορροπία.
Το σύμβολο δεν καθιστά μόνο τον κόσμο "ανοικτό", αλλά εγγυάται στον άνθρωπο και την πρόσβασή του στο σύμπαν.
Τα σύμβολα ξυπνούν το προσωπικό βίωμα και το μετατρέπουν σε πνευματική πράξη, σε μια μεταφυσική αντίληψη του κόσμου. Μπροστά από ένα οποιοδήποτε φανερό σύμβολο του κοσμικού χώρου και της κοσμολογικής ζωής, ένας άνθρωπος βρίσκει την πρόσβαση στην ύψιστη πνευματικότητα, επειδή κατανοώντας το σύμβολο είναι σε θέση να ζήσει το παγκόσμιο.
Η θρησκευτική θεώρηση του κόσμου και η ιδεολογία της, επιτρέπουν στον άνθρωπο να αξιολογήσει όλο αυτό το προσωπικό του βίωμα και να το "ανοίξει" προς το παγκόσμιο.

Το κλασικό αυτό έργο μπορεί με βεβαιότητα να διαβαστεί ως η καρδιά της σκέψης του ανθρώπου που από πολλούς θεωρείται ο μεγαλύτερος θρησκειολόγος του εικοστού αιώνα.
Ο Μιρσέα Ελιάντ, με βάση την παρατήρηση ότι ακόμη και σύγχρονοι άνθρωποι που διακηρύσσουν ότι ανήκουν σε έναν απολύτως «βέβηλο» κόσμο υποσυνείδητα τρέφονται από την ανάμνηση του «ιερού», ανιχνεύει τις εκδηλώσεις του «ιερού» από την πρωτόγονη ως τη σύγχρονη εποχή, από την άποψη του χώρου, του χρόνου, της φύσης και του σύμπαντος. Με τον τρόπο αυτό καταφέρνει να δείξει ότι η συνολική ανθρώπινη εμπειρία ενός θρησκευόμενου ατόμου μπορεί να συγκριθεί με αυτή ενός μη θρησκευόμενου.
Αυτό το εντελώς πρωτότυπο και εμπεριστατωμένο βιβλίο αποτελεί μια εξαιρετική εισαγωγή στην ιστορία της θρησκείας, αλλά η οπτική του περιλαμβάνει και τη φιλοσοφική ανθρωπολογία, τη φαινομενολογία και την ψυχολογία. Θα συγκινήσει οποιονδήποτε ενδιαφέρεται να ανακαλύψει κάθε πιθανή διάσταση της ανθρώπινης ύπαρξης.

Παρασκευή, 16 Οκτωβρίου 2015

Ερωτήσεις και Απαντήσεις για τον Εθνικοσοσιαλισμό



  • Γιατί το εθνικοσοσιαλιστικό κόμμα ονομαζόταν  εργατικό;
  • Ποια η στάση του Εθνικοσοσιαλισμού απέναντι στην ταξική πάλη; Πώς εξηγούσε τη διάκριση που έκανε ανάμεσα στο προλεταριάτο και την εργατική τάξη;
  • Ποια η θέση του για την οικονομία, την παραγωγή και την εθνικοποίηση;
  • Πώς συνταίριαζε τον εθνικισμό με τον σοσιαλισμό;
  • Τι θεωρούσε τους Εβραίους;
  • Ποια η θέση των εθνικοσοσιαλιστών για τον κοινοβουλευτισμό; Υπήρχε αντίφαση ανάμεσα στη θέση αυτή και στο γεγονός ότι είχαν και οι ίδιοι ένα πολιτικό κόμμα; Ποια τα σχέδιά τους για την περίπτωση που θα  ανελάμβαναν την εξουσία;

Στο ντοκουμέντο «Ερωτήσεις και απαντήσεις για τον Εθνικοσοσιαλισμό», ο Γκαίμπελς απαντά στις παραπάνω και σε άλλες ανάλογες, εξίσου σημαντικές και ενδιαφέρουσες ερωτήσεις, σ’ έναν φανταστικό διάλογο που έχει μ΄έναν Γερμανό. Έναν Γερμανό που δεν υποστηρίζει το Εθνικοσοσιαλιστικό κόμμα, δεν το συμπαθεί καν, είναι επιφυλακτικός, ίσως και ενοχλημένος από αυτό. Οι ερωτήσεις είναι σκληρές και άμεσες, καθόλου «στημένες» ή «αβανταδόρικες» αλλά εκφράζουν τις απορίες, την έκπληξη, την αγωνία ίσως του Γερμανού του 1930 απέναντι στον ναζισμό που ανερχόταν. Οι απαντήσεις του Γκαίμπελς είναι εξίσου σκληρές, και απολύτως ειλικρινείς – δεν προσπαθεί να κερδίσει τον αντίπαλο ή να δελεάσει έναν ψηφοφόρο. Αντίθετα, δηλώνει με ειλικρίνεια, χωρίς ενδοιασμούς και δισταγμούς, κυνικά κάποιες φορές, τις θέσεις του Εθνικοσοσιαλιστικού κόμματος, χωρίς άγχος αποδοχής, αποδεικνύοντας ότι προπαγάνδα δεν σημαίνει ψέμα αλλά αλήθεια!

Ακόμη, μέσα από τον διάλογο αποκαλύπτεται συνοπτικά αλλά παραστατικά και το πολιτικό και κοινωνικό πλαίσιο της εποχής!

Τετάρτη, 14 Οκτωβρίου 2015

Εικόνες και σύμβολα


Το συλλογικό υποσυνείδητο


Πρόλογος: Ζωρζ Ντυμεζίλ

Η χρήση των συμβόλων αποτελεί πρωταρχική λειτουργία στις ανθρώπινες κοινωνίες. Προηγείται της γλώσσας και του διαλογισμού και ανταποκρίνεται σε μια βαθύτερη αρχέγονη ανάγκη. που με διαφορετικές μορφές συναντάται σε όλους τους πολιτισμούς για τη διερεύνηση και αποκάλυψη της βαθύτερης ουσίας του όντος.

Στα δοκίμια για το μαγικο-θρησκευτικό συμβολισμό που περιλαμβάνονται στο βιβλίο αυτό του γνωστού Ρουμάνου συγγραφέα και μελετητή των ανατολικών πολιτισμών Μιρσέα Ελιάντ, ο συγγραφέας επιχειρεί να αναλύσει αρχέτυπες εικόνες και σύμβολα κοινά σε μια μεγάλη γκάμα πολιτισμών -από την Ινδία ως την Κίνα και από τους Θράκες και τους Γερμανούς μέχρι τους Καυκάσιους και τους Πέρσες- σε μια προσπάθεια κατανόησης της δυναμικής που διέπει τη δημιουργία του συλλογικού υποσυνειδήτου στις ανθρώπινες κοινωνίες.

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

ΠΡΟΛΟΓΟΣ – ΕΙΣΑΓΩΓΗ - Νέα ανακάλυψη του Συμβολισμού – Συμβολισμός και Ψυχανάλυση – Το Ακατάλυτο των Εικόνων – Η Οργάνωση της Ύλης.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1. Ο Συμβολισμός του «Κέντρου» - Ψυχολογία και Ιστορία των Θρησκειών – Ιστορία και Αρχέτυπα – Η Εικόνα του Κόσμου – Ο Συμβολισμός του «Κέντρου» - Συμβολισμός της Ανόδου – Κατασκευή «Κέντρου».
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2. Ινδικοί Συμβολισμοί του Κέντρου και της αιωνιότητας – Λειτουργία των Μύθων – Ινδικοί Μύθοι για το Χρόνο – Το Δόγμα των «Γιούγκα» - Κοσμικός Χρόνος και Ιστορία – Ο «Τρόμος του Χρόνου» – Ινδικός Συμβολισμός Κατάλυσης του Χρόνου – Το «Σπασμένο Αυγό» – Η Φιλοσοφία του Χρόνου στο Βουδισμό- Εικόνες και Παράδοξα – Τεχνικές «Εξόδου από το Χρόνο».
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3. Ο «Θεός Δέτης» και ο Συμβολισμός των Κόμπων – Ο Τρομερός Παντοκράτορας – Ο Συμβολισμός του Βούδα - «Θεοί Δέτες» στην Αρχαία Ινδία – Θράκες, Γερμανοί, Καυκάσιοι – Ιράν – Εθνογραφικά Παράλληλα – Μαγεία των Κόμπων – Μαγεία και Θρησκεία – Συμβολισμός των «Οριακών Καταστάσεων» - Συμβολισμός και Ιστορία.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4. Παρατηρήσεις για το Συμβολισμό των Οστράκων – Σελήνη και Νερά – Συμβολισμός της Γονιμότητας – Λειτουργίες των Κοχυλιών – Ο Ρόλος των Οστράκων στις Επιτάφιες Δοξασίες – Το Μαργαριτάρι στη Μαγεία και στην Ιατρική – Ο Μύθος του Μαργαριταριού.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5. Συμβολισμός και Ιστορία – Βάπτισμα, Κατακλυσμός και Υδατικοί Συμβολισμοί – Αρχετυπικές Εικόνες και Χριστιανικός Συμβολισμός – Σύμβολα και Πολιτισμοί – Παρατηρήσεις για τη Μέθοδο.

Τρίτη, 13 Οκτωβρίου 2015

Heidegger M. – Σεμινάρια για ψυχιάτρους και ψυχοθεραπευτές



"Στο ξεκίνημα της συνεδρίας, ο κύριος Boss συνέκρινε τις βραδιές των σεμιναρίων αυτών μ' ένα είδος ομαδικής θεραπείας που καλείται να καταστήσει δυνατή μια πιο ελεύθερη ματιά, μια προσφυέστερη θέαση της καταστατικής δομής του ανθρώπου [...] Είναι τα σεμινάρια όντως θεραπεία; Ή λέξη semen σημαίνει στα λατινικά "σπόρος". Ίσως κατορθώσουμε τις βραδιές αυτές να σπείρουμε έναν σπόρο προβληματισμού και συλλογισμού που κάποτε θα βλαστήσει εδώ κι εκεί."

Για δέκα και πλέον χρόνια, ο ψυχίατρος και εισηγητής της "ιατρικής dasein-ανάλυσης" Medart Boss διοργάνωνε στο Zollikon της Ελβετίας σεμινάρια στα οποία ο Martin Heidegger ανέλυε σε ψυχιάτρους και ψυχοθεραπευτές τα αφανή οντολογικά θεμέλια της επιστήμης τους. Κατά τον φιλόσοφο, η ερμηνεία των βασικών παραμέτρων της ανθρώπινης ύπαρξης, κατ' επέκταση δε και η ίδια η ψυχοθεραπευτική πράξη τελούν σήμερα υπό το κράτος της ολοκληρωτικά πλέον κυρίαρχης φυσικοεπιστημονικής αντίληψης. Το ειδοποιό αυτής στοιχείο είναι η αυστηρή μέθοδος, η οποία δεν συνιστά επ' ουδενί απλό ερευνητικό εργαλείο, αλλά ορισμένη οντολογία που εξαντικειμενικεύει τα όντα και τα καθιστά μαθηματικά προβλέψιμα. Η οντολογία όμως αυτή αποδεικνύεται εντελώς ακατάλληλη για την θεμελίωση της ψυχοθεραπευτικής θεωρίας και πράξης. Η κριτική συνοδεύεται από φαινομενολογικές αναλύσεις που προσλαμβάνουν και περιγράφουν τα φαινόμενα του ανθρώπινου βίου όπως τούτα φανερώνονται αφ' εαυτών.

Τα σεμινάρια του Zollikon κατέχουν όλως ιδιαίτερη θέση στο έργο του Heidegger: αφενός, πρόκειται για το μόνο ίσως κείμενό του που πραγματεύεται ενδελεχώς την φιλοσοφική θεμελίωση μιας επιστήμης· αφετέρου, αφήνουν να διαφανεί η ρηξικέλευθη αντίληψή του για τον άνθρωπο· τέλος, καθότι ο φιλόσοφος απευθύνεται εδώ σε κοινό μη ειδικών, παρέχουν πρόσβαση στον στοχασμό του και σε ενδιαφερόμενους χωρίς ειδικές φιλοσοφικές γνώσεις.

Παρασκευή, 9 Οκτωβρίου 2015

ΝΕΑ ΕΚΔΟΣΗ από τη Θούλη: Γκαίμπελς, Ολοκληρωτικός Πόλεμος



Totaler Krieg 

    Στις 18 Φεβρουαρίου 1943, λίγες ημέρες μετά την τραγική για τη Γερμανία κατάληξη της μάχης του Στάλινγκραντ, ο Γκαίμπελς εκφωνεί στο κατάμεστο Σπορτπαλάστ του Βερολίνου ένα συγκλονιστικό λόγο με θέμα τον ολοκληρωτικό πόλεμο. Πρόκειται για τον πιο διάσημο λόγο του, ο οποίος, επίσης, θεωρείται ο καλύτερός του.

    Ο Γκαίμπελς καλεί τον γερμανικό λαό να σταθεί στο ύψος των περιστάσεων και να αφοσιωθεί στον σκοπό της νίκης, συμμετέχοντας σε έναν ολοκληρωτικό πόλεμο. Του επισημαίνει την κρισιμότητα της κατάστασης και την ευθύνη του. «Δύο χιλιάδες χρόνια δυτικού πολιτισμού κινδυνεύουν… Ο γερμανικός λαός και οι σύμμαχοί του εκπληρώνουν μία ευρωπαϊκή αποστολή». Παρουσιάζει σε αδρές γραμμές το πρόγραμμα της κυβέρνησης για την επίτευξη και επιτυχία του ολοκληρωτικού πολέμου, ένα πρόγραμμα που, τηρουμένων των αναλογιών, θα μπορούσε να εφαρμοστεί, ακόμη και σήμερα, για την αντιμετώπιση εθνικών κρίσεων. Τα λόγια του συνεπαίρνουν το πλήθος. Απευθύνει ερωτήματα στο κοινό και λαμβάνει ενθουσιώδεις απαντήσεις. 

    Πρόκειται για ένα πολύ σημαντικό ιστορικό ντοκουμέντο, (έχει μεταφραστεί ο λόγος που πράγματι εκφωνήθηκε από τον Γκαίμπελς, όπως προκύπτει από το σχετικό φιλμ), απαραίτητο για όποιον ερευνά την ιστορία του Β΄Ππ από τις πηγές, που εκδίδεται για πρώτη φορά στην ελληνική γλώσσα, χωρίς περικοπές. 

Απόσπασμα από το βιβλίο:

«…Η εξέγερση των στεπών που προετοιμάζεται μπροστά στο μέτωπό μας, και η επέλαση της Ανατολής που ξεσπά στις γραμμές μας καθημερινά και με αυξανόμενη δύναμη, δεν είναι τίποτε άλλο παρά απόπειρα επανάληψης της ιστορικής καταστροφής που τόσο συχνά στο παρελθόν απείλησε με εξαφάνιση την ήπειρό μας.

[…]    Πρόκειται για μία άμεση, μεγάλη απειλή, όχι μόνο για εμάς αλλά και για την ύπαρξη κάθε ευρωπαϊκής δύναμης.

[…] Πίσω από τις επελαύνουσες σοβιετικές μεραρχίες, βλέπουμε τους εβραίους που διατάζουν την εκκαθάρισή μας, και πιο πέρα την ολοένα αυξανόμενη τρομοκρατία, το φάσμα τής λιμοκτονίας εκατομμυρίων και την απόλυτη αναρχία στην Ευρώπη. 

[…] Σε κάθε περίπτωση, η Γερμανία δεν έχει καμία πρόθεση να υποκύψει σε αυτή την εβραϊκή απειλή.

[…] Με τόσες υπεράνθρωπες θυσίες που οι στρατιώτες μας κάνουν στο μέτωπο καθημερινά, έχουν το στοιχειώδες δικαίωμα να αναμένουν ότι ουδείς στην πατρίδα διεκδικεί το δικαίωμα να αγνοήσει τον πόλεμο και τις δικές του υποχρεώσεις.
Στον αγώνα των ανδρών, η Γερμανίδα πρέπει αυθόρμητα να επιδείξει την αλληλεγγύη της.

[…] Για κάθε γνήσιο Εθνικοσοσιαλιστή, οι μέρες που διανύουμε έχουν μια καταπληκτική ομοιότητα με τα χρόνια του Αγώνα. Τότε και πάντα ενεργούσαμε με τον ίδιο τρόπο. Είμαστε πάντοτε στο πλευρό του λαού κάτω από οποιεσδήποτε συνθήκες, και γι’ αυτόν τον λόγο ο λαός σε όλη μας τη διαδρομή μάς ακολούθησε. Πάντα κουβαλούσαμε το φορτίο μας μαζί με τον λαό, και έτσι δεν μας φαινόταν βαρύ αλλά ελαφρύ. Ο λαός θέλει να τον οδηγήσουν. Ποτέ στην ιστορία ο λαός δεν εγκατέλειψε μια θαρραλέα και αποφασισμένη ηγεσία σε μια κρίσιμη ώρα για το έθνος…»


Τρίτη, 6 Οκτωβρίου 2015

Ναπολέων: Εγχειρίδιο πολέμου



Γενικός κανόνας: Ποτέ κοινωνική επανάσταση δίχως τρόμο. Κάθε επανάσταση αυτής της φύσης δεν είναι και δεν μπορεί να είναι, κατ' αρχήν, παρά μία εξέγερση, που μόνος ο χρόνος και οι επιτυχίες κατορθώνουν να εξευγενίσουν, να νομιμοποιήσουν. 
Οι λέξεις είναι τα πάντα. 
Τίποτα δεν μπορεί να είναι απόλυτο στον πόλεμο. 
Πρέπει να είναι κανείς αργός στις διαβουλεύσεις και αποφασιστικός στην εκτέλεση. 
Οι άνθρωποι είναι αυτό που θέλουμε να είναι. 
Στην πολιτική, όπως και στον πόλεμο, η χαμένη στιγμή δεν ξανάρχεται πλέον. 
Η ζωή είναι ένα όνειρο ανάερο που διαλύεται.

Ναπολέων Βοναπάρτης

Παρασκευή, 2 Οκτωβρίου 2015

Αρχιτεκτονική και πολιτική στην αρχαία Ελλάδα



Το ενδιαφέρον που παρουσιάζει η πολιτική για την τέχνη έγκειται στην ίδια τη φύση της τέχνης. Ας θυμηθούμε εδώ, με λίγα λόγια, ότι ένα έργο τέχνης είναι ένα σύνολο εκφραστικών σημείων, το οποίο, αν και είναι αισθητικής τάξης, ανήκει στον κόσμο της επικοινωνίας. Το έργο μεταφέρει ιδέες μέσω των λέξεων αλλά και μέσω των σχημάτων που εφευρίσκει και που εκθέτει. Αποτελεί αντικείμενο επιθυμίας, σφετερισμού, και κάθε είδους πιθανού ελέγχου επειδή «δεν υπάρχει πρόβλημα του οποίου το έργο τέχνης να μην αποτελεί την επαρκή λύση». Αυτές οι ιδιότητες γοήτευσαν τους ισχυρούς ανθρώπους όλων των εποχών, μέχρι του σημείου η τέχνη να γίνει ένα πολιτικό διακύβευμα. (...)
(ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΗΣ ΕΚΔΟΣΗΣ)

Περιεχόμενα

Αντί προλόγου
Τι εννοούμε με τον όρο πολιτική στην αρχαϊκή εποχή;
Κόρινθος
Αθήνα
Σάμος
Σικυών
Οι Συρακούσες, η Γέλα και ο Ακράγας: Οι άλλες αρχαϊκές απούσες πόλεις
Ακράγας: Ο Φάλαρις και οι Εμμενίδες
Γέλα και Συρακούσες: Κλέανδρος, Ιπποκράτης και οι Δεινομενίδες
Από τον αστικό στον δεσποτικό

ΚΡΙΤΙΚΗ

«Το έργο μεταφέρει ιδέες όχι μέσω λέξεων αλλά μέσω των σχημάτων που εφευρίσκει και που εκθέτει». Η αρχαιολόγος - ιστορικός τέχνης Β. Βελισσαροπούλου ερευνά την αρχαϊκή τυραννίδα, προκειμένου να ανακαλύψει κάποια σχέση μεταξύ του πολιτεύματος και των αρχιτεκτονικών προγραμμάτων εκείνης της εποχής, αν αυτά υπήρξαν. Στο πόνημα αυτό εξετάζονται οι τυραννίδες της Κορίνθου, της Αθήνας, της Σάμου, της Σικυώνος καθώς και της Κάτω Ιταλίας (Γέλας και Ακράγαντος). Οπως δε η παράδοση υπογραμμίζει μια κάποια ταυτότητα συμπεριφοράς μεταξύ των τυράννων, μπορούμε να περιμένουμε τον ορισμό μιας τυραννικής πολιτικής βασισμένης για την πλειονότητα των τυράννων της αρχαϊκής εποχής σε δημαγωγικά μέτρα.

Ας μην ξεχνάμε ότι η τέχνη - στην περίπτωση που εξετάζουμε πρόκειται για την αρχιτεκτονική - αποτελεί μέσο επικοινωνίας που μπορεί να εκφράσει τη θέση της εξουσίας απέναντι στον χρόνο, στο άτομο, στην παράδοση. Και ενώ ο Αριστοτέλης διατυπώνει τις θέσεις της αντι-τυραννικής παράδοσης της κλασικής Αθήνας, οι αρχαιολογικές μαρτυρίες μάς δείχνουν πως «κάθε σημάδι του ατόμου σβήνει, προς όφελος των ανώτερων αξιών: το καλόν, η Πόλις, το γενικό όφελος». Οι αρχαϊκοί τύραννοι είναι σκαπανείς, είναι οι πρώτοι «πολιτικοί» και ως εκ τούτου είναι οι κατασκευαστές της Πόλης.

ΑΝΝΑ ΛΑΜΠΡΑΚΗ

ΤΟ ΒΗΜΑ , 23-06-2002